Sağlıklı Beyin vs. Alzheimer Hastalığı Olan Beyin
Alzheimer hastalığı beynin küçülmesine ve beyin hücrelerinin ölmesine neden olan ilerleyici bir nörolojik bozukluktur. Kişinin bağımsız olarak işlev görme yeteneğini etkileyen düşünme, davranışsal ve sosyal becerilerde sürekli bir düşüş yaşaması olarak adlandırılan bunamanın en yaygın nedenidir.
Sağlıklı Beyin
Beyin, atardamar, damar ve kılcal damar ağı tarafından oksijenle beslenmektedir. Bu damar ağı, sıkı bir şekilde kontrol edilmekte ve beyni kan akışının geri kalanından ayırmaktadır. Kulakların ve şakakların arkasında beynin şakak lobları bulunur. Bu bölgeler konuşma ve hafıza gibi süreçleri yönetir. Ön beynin altında, limbik sistem bölgesi mevcuttur. Limbik sistemde ayrıca yeni anılar oluşturmak için hayati önem taşıyan bir bölge olan hipokampus bulunur. Beyincik, beynin arkasında bulunmakta ve bisiklete binmek gibi davranışları düşünmeden yapabilmemiz için kas hafızasını depolamaktadır. Orta beyin ve beyin sapı, beynin en ilkel bölgeleridir. Kalp hızı ve sindirim gibi bedensel işlevleri kontrol eder ve omurilik ile beynin geri kalanı arasında bir arayüz görevi görür. Tüm bu karmaşık görevler, sinaps adı verilen beyin hücreleri (nöronlar) arasındaki bağlantılar aracılığıyla gerçekleşir. Yetişkin insan beyninde, her biri 5-10.000 sinaps ile komşularına bağlı yaklaşık 100 milyar beyin hücresi vardır. Beynimiz yaşadığımız her saniye bir milyon yeni bağlantı/bir milyon yeni sinaps oluşturur. Beyin hücreleri, sinapslar aracılığıyla çeşitli şekillerde iletişim kurmaktadır.
Alzheimer Hastalığı Olan Beyin
Dr Alzheimer, 1900’lü yıllarda, hastası Bayan Deter öldükten sonra beynini incelemiştir. Hafıza, dil ve yargı ile ilgili bölgesi olan beynin dış tabakasının/korteksin küçüldüğünü tespit etmiştir. Beynin küçülmesi, beyin hücrelerinin ölümünden kaynaklanmaktadır. Dr Alzheimer ayrıca Deter’in beyninde iki tür tortu bulmuştur. Biri plak olarak bilinen beyin hücrelerinin dışında, diğeri ise “nörofibriler yumaklar” olarak bilinen beyin hücrelerinin içindedir. Bu plaklar sinapsları bozmakta, böylece sinyaller beyin hücreleri arasında geçememektedir. Bu bozukluklar, beyin hücresi etrafında gıda ve enerjinin normal taşınmasını önleyerek beyin hücrelerini öldürmektedir. Beyin hücreleri öldükçe beyin küçülmekte ve bu küçülme manyetik rezonans görüntüleme (MRI) gibi görüntülemeler kullanılarak tespit edilebilmektedir. Beynin dış kısmı genellikle hastalıktan ilk etkilenen bölgedir. Bu nedenle kısa süreli hafıza kaybı, Alzheimer hastalığının ilk semptomlarından biridir. Ancak hastalık beynin daha derin kısımlarına doğru ilerledikçe uzun süreli hafıza da kaybolur. Hastalık aynı zamanda beynin diğer işlevlerin çoğunu etkilemekte ve sonuç olarak davranışın birçok yönü bozulmaktadır.
